Home / Specialismen / Witwassen

Verdacht van witwassen: wat betekent dat voor u?

Een verdenking van witwassen kan ontstaan door contante geldstromen, ongebruikelijke transacties, de aankoop van waardevolle goederen of vermogen waarvan de herkomst volgens politie of Openbaar Ministerie onvoldoende duidelijk is. Ook een melding door een bank of andere Wwft-instelling kan aanleiding geven tot nader onderzoek.

De gevolgen kunnen direct merkbaar zijn. Een rekening kan worden beperkt, geld of goederen kunnen in beslag worden genomen en u kunt worden uitgenodigd voor verhoor. Daarnaast kan de verdenking gevolgen hebben voor zakelijke relaties, vergunningen en reputatie. Juridische bijstand is daarom niet alleen gericht op een eventuele strafzaak, maar ook op het beheersen van de gevolgen daaromheen.

Wanneer is sprake van witwassen?

Witwassen ziet op handelingen met een voorwerp dat afkomstig is uit enig misdrijf. Een 'voorwerp' kan geld zijn, maar ook een woning, auto, horloge, vordering of ander vermogensbestanddeel. De wet kent verschillende vormen, waaronder opzetwitwassen, schuldwitwassen en eenvoudig witwassen.

Bij opzetwitwassen stelt het Openbaar Ministerie dat de verdachte wist dat het voorwerp een criminele herkomst had. Bij schuldwitwassen gaat het erom dat de verdachte dit redelijkerwijs had moeten vermoeden. De precieze bewijsmaatstaf en de feiten die het OM aanvoert, zijn bepalend. Een ongebruikelijke transactie is niet automatisch witwassen.

Onderzoek naar de herkomst van vermogen

Wanneer directe aanwijzingen voor een concreet gronddelict ontbreken, kan het onderzoek draaien om de vraag of de feiten en omstandigheden een vermoeden van witwassen rechtvaardigen en of de verdachte een concrete, verifieerbare en niet op voorhand hoogst onwaarschijnlijke verklaring voor de herkomst geeft. Daarna moet die verklaring serieus worden onderzocht.

Het moment en de wijze waarop een verklaring wordt gegeven, zijn belangrijk. Een verklaring moet aansluiten bij beschikbare documenten zoals overeenkomsten, bankafschriften, belastingaangiften of gegevens over een lening, schenking of verkoop.

Wwft-melding door een bank

Banken en andere instellingen hebben op grond van de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme verplichtingen om cliënten en transacties te onderzoeken. Een ongebruikelijke transactie kan worden gemeld. De instelling mag de cliënt niet informeren over zo'n melding.

Een bankmelding is geen veroordeling en bewijst op zichzelf niet dat een strafbaar feit is gepleegd. Wel kan de melding leiden tot vragen, beëindiging van een klantrelatie of een strafrechtelijk onderzoek. In zulke situaties is het verstandig om zowel de communicatie met de bank als de mogelijke strafrechtelijke positie zorgvuldig te beoordelen.

Beslag op geld, bankrekening of goederen

Bij een verdenking van witwassen wordt geregeld beslag gelegd. Dat kan bewijsbeslag zijn of beslag met het oog op verbeurdverklaring, een geldboete of een ontnemingsvordering. Beslag kan ingrijpend zijn wanneer vaste lasten, salarissen of normale bedrijfsactiviteiten niet meer kunnen worden betaald.

Er kan worden onderzocht of het beslag rechtmatig en proportioneel is en of een klaagschrift of andere actie kansrijk is. Daarbij zijn de grondslag van het beslag, de relatie tussen het voorwerp en de verdenking en het belang van de onderneming of rechthebbende relevant.

Verdediging tegen een witwasverdenking

Een witwasdossier vraagt vaak om een combinatie van juridische en financiële analyse. De verdediging kan zich richten op de herkomst van het vermogen, het ontbreken van wetenschap of schuld, de rol van de verdachte, de kwaliteit van het financieel onderzoek en de rechtmatigheid van opsporingshandelingen.

Ik breng samen met u de feiten en geldstromen in kaart en werk waar nodig samen met een accountant, fiscalist of andere deskundige. Bent u benaderd voor verhoor, is beslag gelegd of heeft uw bank vragen gesteld die kunnen wijzen op een witwasonderzoek? Neem dan contact op om uw positie vroegtijdig te bespreken.

Mr. D.C.O. (Daniel) Ayinla

Mr. D.C.O. (Daniel) Ayinla

Advocaat strafrecht & bestuursrecht — cum laude Universiteit Leiden, docent strafrecht

Bespreek de verdenking en financiële onderbouwing voordat u een verklaring aflegt.